Genel yöntem
Emisyon (kg CO2e) = Faaliyet verisi × Birim çevrimi × Emisyon faktörü Yakıt enerjisi (TJ) = Miktar × Isıl değer (MJ/birim) ÷ 1.000.000 CO2e = CO2 + CH4 × GWP(CH4) + N2O × GWP(N2O) t CO2e = kg CO2e ÷ 1.000
Bu formül tek bir faaliyet kalemini hesaplar. Karmaşık ürün ve CBAM gömülü emisyon hesapları; proses emisyonlarını, öncül ürünleri, üretim yollarını ve düzenlemenin kendi hesap kurallarını içerir ve bu basit formülle sınırlı değildir.
Faktör seti KP-FS-2026.11-1
Sürüm tarihi: 11 Kasım 2026. Kaynak: IPCC 2006 Ulusal Sera Gazı Envanteri Kılavuzu, Cilt 2 (Enerji), Bölüm 1 Tablo 1.2 (net ısıl değer) ve Tablo 1.4 (CO2 emisyon faktörü), Bölüm 2 Tablo 2.3 (imalat sanayi ve inşaatta sabit yakma için CH4 ve N2O).
| Yakıt | CO2 (kg/TJ) | CH4 / N2O (kg/TJ, sabit) | Çevrim varsayımı | Birim başına sonuç |
|---|---|---|---|---|
| Doğal gaz | 56.100 | 1,0 / 0,1 | Alt ısıl değer 34,5 MJ/m³ (varsayım; dağıtım şirketinin faturadaki değeriyle değiştirilebilir) | 1,935 kg CO2/m³ 1,937 kg CO2e/m³ (sabit) |
| Dizel (motorin) | 74.100 | 3,0 / 0,6 | Yoğunluk 0,84 kg/L (varsayım), NCV 43,0 MJ/kg (IPCC) | 2,676 kg CO2/L 2,685 kg CO2e/L (sabit) |
| Benzin | 69.300 | 3,0 / 0,6 | Yoğunluk 0,745 kg/L (varsayım), NCV 44,3 MJ/kg (IPCC) | 2,287 kg CO2/L 2,295 kg CO2e/L (sabit) |
| LPG | 63.100 | 1,0 / 0,1 | Sıvı yoğunluk 0,54 kg/L (varsayım), NCV 47,3 MJ/kg (IPCC) | 1,612 kg CO2/L 1,613 kg CO2e/L (sabit) |
| Gaz | GWP | Bileşim / not |
|---|---|---|
| R-134a | 1.300 | HFC-134a saf gaz (AR5) |
| R-32 | 677 | HFC-32 saf gaz (AR5) |
| R-410A | 1.924 | %50 R-32 + %50 R-125 (AR5 bileşen GWP'leriyle) |
| R-404A | 3.943 | %44 R-125 + %52 R-143a + %4 R-134a (AR5) |
| R-407C | 1.624 | %23 R-32 + %25 R-125 + %52 R-134a (AR5) |
| R-125 | 3.170 | HFC-125 saf gaz (AR5) |
| CH4 (fosil dışı ayrım yapılmadan) | 28 | Yakma kaynaklı CH4 için |
| N2O | 265 |
Yoğunluk ve doğal gaz ısıl değeri varsayımdır. Gerçek projede yakıt tedarikçisinin beyan ettiği değerler kullanılmalıdır. Mobil kullanımda (araçlar) CH4 ve N2O araç teknolojisine bağlı olduğundan ön hesapta dahil edilmez.
Elektrik, uçuş ve lojistik faktörleri
Bu kalemlerde sabit bir değer gömülü değildir. Kullanıcıdan şu kaynaklardan biriyle faktör girmesi istenir:
- Elektrik (Scope 2, konum bazlı): Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı'nın yayımladığı güncel ulusal şebeke emisyon faktörü veya tedarikçinizin beyanı. Pazar bazlı hesap için sözleşmesel araçların kalite kriterleri ayrıca değerlendirilmelidir.
- Uçuş: mesafe sınıfı ve kabin sınıfına uygun, sürümlü bir kaynaktan yolcu-km faktörü (ör. Birleşik Krallık DESNZ/DEFRA dönüşüm faktörleri).
- Lojistik: taşıyıcı beyanı, GLEC Çerçevesi veya DESNZ/DEFRA gibi kaynaklardan araç tipine uygun ton-km faktörü.
Üçüncü taraf faktör veri setleri lisans koşullarına tabi olabilir; ücretli veri setleri izinsiz kopyalanmaz.
CBAM kod listesi
CBAM uygunluk kontrolü aracı, Tüzük (AB) 2023/956 Ek I'in 4–8 hane düzeyinde özetine dayanır. Kod listesi sürümlü tutulur; araç hukuki karar vermez ve belirsiz eşleşmelerde "manuel inceleme" sonucu döner.
| Ürün grubu | CN kodu önekleri |
|---|---|
| Çimento | 252310, 252321, 252329, 252330, 252390, 25070080 |
| Elektrik | 27160000 |
| Gübre | 280800, 2814, 283421, 3102, 3105 |
| Demir ve çelik | 26011200, 72, 720211, 720219, 720241, 720249, 720260, 7301, 7302, 730300, 7304, 7305, 7306, 7307, 7308, 730900, 7310, 731100, 7318, 7326 |
| Alüminyum | 7601, 7603, 7604, 7605, 7606, 7607, 7608, 760900, 7610, 761100, 7612, 761300, 7614, 7616 |
| Hidrojen | 28041000 |
İstisnalar: 7204 (hurda) ve ferro-alaşımlardan ferromangan, ferrokrom ve ferronikel dışındaki 7202 alt başlıkları kapsam dışı; 3105 60 hariç tutulur. Liste Tüzük (AB) 2023/956 Ek I'in özetidir; kesin sınıflandırma için güncel konsolide metin esastır.
Resmî kaynaklar ve standartlar
- Avrupa Komisyonu — CBAM kesin dönem
- Avrupa Komisyonu — CBAM iletişim ve haberler
- Avrupa Komisyonu — CBAM doğrulama
- Avrupa Komisyonu — CBAM sertifika fiyatı
- Avrupa Komisyonu — ETS2
- Avrupa Komisyonu — 2026 ESRS revizyonu
- Avrupa Komisyonu — Yeşil iddialar
- 7552 sayılı İklim Kanunu — Resmî Gazete (9 Temmuz 2025)
- İklim Değişikliği Başkanlığı
- Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı
- GHG Protocol — Corporate Standard
- GHG Protocol — Scope 2 Guidance
- GHG Protocol — Scope 3 Standard
- GHG Protocol — Product Standard
- ISO 14064-1:2018
- ISO 14067:2018
- IPCC 2006 Ulusal Sera Gazı Envanteri Kılavuzu
- IPCC AR5 WG1 (GWP değerleri)
Kaynaklar 11 Kasım 2026 itibarıyla gözden geçirilmiştir. Bir sonraki planlı kontrol: 11 Şubat 2027.
Editoryal ilkeler
- Mevzuat içeren sayfalarda son kontrol, yürürlük, resmî kaynak, kapsam ve bir sonraki kontrol tarihi gösterilir.
- CBAM sertifikası, ETS tahsisatı ve gönüllü karbon kredisi birbirinin muadili olarak sunulmaz.
- Örnek hesaplarda kullanılan işletmeler kurgusaldır; uydurma müşteri, referans veya istatistik kullanılmaz.
- Karbonpazarı akredite doğrulama kuruluşu değildir ve sertifika düzenlemez.